Tài liệuLưng
Giải phẫu định khu· Dorsum

Lưng

Mô hình

Các lớp

Mô hình giải phẫu Z-Anatomy dựa trên BodyParts3D, giấy phép CC BY-SA 4.0.

Đại cương

Mô hình định khu vùng lưng từ gáy tới xương cùng: cơ nông nối chi trên với cột sống (cơ thang, cơ lưng rộng, cơ trám, cơ nâng vai), cơ trung gian (cơ răng sau), cơ sâu riêng của lưng (cơ dựng sống, cơ ngang gai, cơ dưới chẩm), mạc ngực – thắt lưng ba lá, cột sống với đĩa gian đốt và dây chằng, tủy sống, nhánh sau dây thần kinh sống và các động mạch gian sườn sau, thắt lưng.

Giới hạn và phân khu

Vùng lưng trải từ đường gáy trên xuống tới mào chậu và xương cùng, hai bên giới hạn bởi bờ trong xương vai và đường nách sau. Trục của vùng là cột sống gồm 33 đốt: 7 đốt cổ, 12 đốt ngực, 5 đốt thắt lưng, 5 đốt cùng (dính thành xương cùng) và 4 đốt cụt. Ở người trưởng thành cột sống có bốn đoạn cong: ưỡn cổ, gù ngực, ưỡn thắt lưng và gù cùng. Trên bề mặt, các gai đốt sống là mốc đếm tầng: gai C7 lồi rõ nhất ở gáy, đường nối hai mào chậu đi ngang khoảng L4, góc dưới xương vai ngang khoảng T7.[1]

Cột sống: đoạn cổ, ngực, thắt lưng, xương cùng, xương cụt và các đường cong.
Cột sống: đoạn cổ, ngực, thắt lưng, xương cùng, xương cụt và các đường cong.OpenStax College · CC BY 3.0 · Nguồn

Các lớp từ nông vào sâu

Cơ lưng xếp thành ba lớp. Lớp nông nối chi trên với cột sống: cơ thang, cơ lưng rộng, cơ nâng vai và hai cơ trám, do nhánh trước các dây thần kinh sống (và dây XI cho cơ thang) chi phối. Lớp trung gian là cơ răng sau trên và dưới, bám vào xương sườn. Lớp sâu là các cơ riêng của lưng, do nhánh sau dây thần kinh sống chi phối: cơ gối (cơ gối đầu, gối cổ), cơ dựng sống với ba cột chậu – sườn, cơ dài và cơ gai, nhóm cơ ngang – gai (cơ bán gai, cơ nhiều chân, cơ xoay) và các cơ nhỏ gian gai, gian mỏm ngang. Cơ dựng sống duỗi và giữ các đường cong của cột sống. Mạc ngực – thắt lưng bọc các cơ sâu với ba lá (trước, giữa, sau) và là chỗ bám của cơ lưng rộng, cơ ngang bụng. Sâu nhất là cột sống với đĩa gian đốt (vòng sợi bọc nhân nhầy), dây chằng dọc trước, dọc sau, dây chằng vàng, và tủy sống trong ống sống.[1][2][3][4]

Các dây chằng của cột sống.
Các dây chằng của cột sống.OpenStax College · CC BY 3.0 · Nguồn

Mạch máu, thần kinh và bạch huyết

Mỗi dây thần kinh sống chia thành nhánh trước và nhánh sau; nhánh sau đi ra sau chi phối cơ sâu và da của lưng theo từng khoanh. Cơ và da lưng được nuôi bởi các nhánh sau của động mạch gian sườn sau và động mạch thắt lưng, tách từ động mạch chủ. Tủy sống nhận máu từ một động mạch gai trước và hai động mạch gai sau, được tăng cường bởi các động mạch rễ – tủy; lớn nhất là động mạch Adamkiewicz, nuôi đoạn tủy thắt lưng. Tủy sống kết thúc ở chóp tủy, thường ngang L1–L2; dưới mức này khoang dưới nhện chỉ còn đuôi ngựa trong bể thắt lưng. Tĩnh mạch đốt sống tạo các đám rối trong và ngoài ống sống, không có van.[5][6][7]

Phát triển phôi thai

Trung bì cận trục chia thành các đốt phôi theo “đồng hồ phân đốt” (dao động của các tín hiệu Notch, Wnt, FGF). Mỗi đốt phôi tách thành đốt cứng, cho đốt sống và xương sườn, và đốt da – cơ, cho cơ vân và lớp bì. Tế bào đốt cứng di cư bao quanh dây sống và ống thần kinh rồi tái phân đốt: nửa dưới của một đốt cứng hợp với nửa trên của đốt kế tiếp thành một thân đốt sống, nên thần kinh sống đi giữa hai đốt sống và cơ lưng bắc qua khe khớp. Đĩa gian đốt sống có hai nguồn: nhân nhầy từ dây sống, vòng sợi và tấm sụn tận từ đốt cứng. Đốt sống cốt hóa từ tuần 8 với ba trung tâm nguyên phát (thân và hai nửa cung), cung và thân liền nhau lúc 3–6 tuổi; năm trung tâm thứ phát (đỉnh mỏm gai, hai mỏm ngang, hai mặt thân) xuất hiện ở tuổi dậy thì. Lỗi khép ống thần kinh gây các dị tật từ tật nứt đốt sống đến vô sọ.[8][9][10][11]

Biến thể giải phẫu

Số đốt sống và xương sườn không cố định: khoảng 3,4% người chỉ có 11 đôi sườn, và đốt sống chuyển tiếp ngực – thắt lưng gặp ở khoảng 11%, nên đếm sườn không đủ để định vị tầng đốt sống. Đốt sống chuyển tiếp thắt lưng – cùng (cùng hóa L5 hoặc thắt lưng hóa S1) rất thường gặp, được xếp loại theo Castellvi; khi gây đau thắt lưng thì gọi là hội chứng Bertolotti. Mỏm gai chẻ đôi chắc chắn ở C2–C4 nhưng gần như không bao giờ ở C7 (khoảng 0,3%), nên không thể chỉ dựa vào hình dạng mỏm gai để xác định tầng khi mổ. Động mạch Adamkiewicz vào màng cứng ở T9–T12 trong 75% trường hợp, T5–T8 trong 15% và L1–L2 trong 10%; ở người có tuần hoàn “ưu thế Adamkiewicz”, tổn thương nó gây liệt nặng. Động mạch đốt sống trái tách thẳng từ cung động mạch chủ ở 2–5% người.[8][9][12][10][13]

Liên hệ lâm sàng

Thoát vị đĩa đệm là khi nhân nhầy lồi qua vòng sợi, hay gặp ở thắt lưng và cổ, chèn rễ thần kinh gây đau, tê và yếu chi tương ứng. Chọc dò tủy sống được làm ở bể thắt lưng, dưới chóp tủy (thường khe L3–L4 hoặc L4–L5), để lấy dịch não tủy chẩn đoán viêm màng não, xuất huyết dưới nhện hoặc đo áp lực. Trong phẫu thuật động mạch chủ ngực – bụng, làm tổn thương động mạch Adamkiewicz có thể gây thiếu máu tủy và liệt hai chi dưới. Lao cột sống có thể gây đau lưng, gù và yếu hai chân.[2][6][5][1]

Lưu ý phẫu thuật và thủ thuật

Lỗ ngang đốt sống cổ chứa động mạch đốt sống, nên vít khối bên hoặc vít xuyên khớp đội – trục đặt lệch có thể gây chảy máu và thiếu máu não; vì động mạch đốt sống hay biến thể (nguồn gốc, ưu thế, đường đi), chụp CT mạch dựng hình 3D trước mổ là bắt buộc khi đặt dụng cụ gần lỗ ngang. Ở cột sống ngực, ống sống hẹp, cuống nhỏ, động mạch chủ áp bên trái từ T3 đến T7, chuỗi giao cảm chạy suốt T1–T12 và tĩnh mạch đơn bắt chéo ở T4–T5, nên tủy chịu kéo, xoay kém. Chỉ định mổ thoát vị đĩa đệm đòi hỏi triệu chứng khớp với tầng và bên trên phim, vì thoái hóa đĩa rất phổ biến ở người không triệu chứng; mổ cấp cứu khi có hội chứng chùm đuôi ngựa hoặc yếu vận động tiến triển. Các kỹ thuật ở cột sống thắt lưng gồm cắt cung sau, vi phẫu lấy đĩa và các kiểu hàn liên thân đốt (lối sau, xuyên lỗ liên hợp, bên, trước, chếch).[10][13][8][9][12]

Các cấu trúc chính

  • M. trapezius

    Tên
    Cơ thang
    Vị trí, vai trò
    Lớp nông; nâng, khép và xoay xương vai; dây XI
  • M. latissimus dorsi

    Tên
    Cơ lưng rộng
    Vị trí, vai trò
    Từ mạc ngực – thắt lưng tới rãnh gian củ xương cánh tay; thần kinh ngực – lưng
  • M. erector spinae

    Tên
    Cơ dựng sống
    Vị trí, vai trò
    Ba cột chậu – sườn, dài, gai; duỗi cột sống
  • Mm. transversospinales

    Tên
    Nhóm cơ ngang – gai
    Vị trí, vai trò
    Cơ bán gai, nhiều chân, xoay; giữ vững từng đốt
  • Mm. suboccipitales

    Tên
    Các cơ dưới chẩm
    Vị trí, vai trò
    Giới hạn tam giác dưới chẩm có động mạch đốt sống
  • Fascia thoracolumbalis

    Tên
    Mạc ngực – thắt lưng
    Vị trí, vai trò
    Ba lá bọc cơ sâu; nơi bám cơ lưng rộng, cơ ngang bụng
  • Discus intervertebralis

    Tên
    Đĩa gian đốt sống
    Vị trí, vai trò
    Vòng sợi bọc nhân nhầy; giảm chấn giữa các thân đốt
  • Conus medullaris

    Tên
    Chóp tủy
    Vị trí, vai trò
    Đầu dưới tủy sống, thường ngang L1–L2

Thành phần từng lớp

DaCutis7
  • Interscapulare regionis · Interscapular region
  • Regio infrascapularis · Infrascapular region
  • Regio lumbalis · Lumbar region
  • Regio sacralis · Sacral region
  • Regio scapularis · Scapular region
  • Regio vertebralis · Vertebral region
  • Trigonum auscultationis · Triangle of auscultation
Cơ, mạc và bao gânMusculi, fasciae et vaginae tendinum69
  • Bursa ischiadica obturatoris interni · Sciatic bursa of obturator internus
  • Bursa subacromialis · Subacromial bursa
  • Bursa subdeltoidea · Subdeltoid bursa
  • Bursa subtendinea musculi infraspinati · Subtendinous bursa of infraspinatus muscle
  • Bursa subtendinea musculi teretis majoris · Subtendinous bursa of teres major muscle
  • Bursa subtendinea musculi trapezii · Subtendinous bursa of trapezius muscle
  • Bursa subtendinea obturatoris interni · Subtendinous bursa of obturator internus
  • Caput longum musculi tricipitis brachii · Long head of triceps brachii
  • Fascia deltoidea · Deltoid fascia
  • Fascia investiens superficialis colli lamina · Superficial investing cervical fascia
  • Fascia musculi piriformis · Piriformis fascia
  • Lamina anterior fasciae thoracolumbaris · Anterior layer of thoracolumbar fascia
  • Lamina media fasciae thoracolumbaris · Middle layer of thoracolumbar fascia
  • Lamina posterior fasciae thoracolumbaris · Posterior layer of thoracolumbar fascia
  • Levator scapulae · Levator scapulae
  • Levatores breves costarum · Levatores breves costarum
  • Levatores longi costarum · Levatores longi costarum
  • Musculi interspinales colli · Interspinales colli muscles
  • Musculi interspinales lumborum · Interspinales lumborum muscles
  • Musculi interspinales thoracis · Interspinales thoracis muscles
  • Musculus coccygeus · Coccygeus muscle
  • Musculus gemellus inferior · Inferior gemellus muscle
  • Musculus gemellus superior · Superior gemellus muscle
  • Musculus gluteus maximus · Gluteus maximus muscle
  • Musculus gluteus medius · Gluteus medius muscle
  • Musculus iliococcygeus · Iliococcygeus muscle
  • Musculus iliocostalis colli · Iliocostalis colli muscle
  • Musculus iliocostalis lumborum · Iliocostalis lumborum muscle
  • Musculus iliocostalis thoracis · Iliocostalis thoracis muscle
  • Musculus infraspinatus · Infraspinatus muscle
  • Musculus latissimus dorsi · Latissimus dorsi muscle
  • Musculus longissimus capitis · Longissimus capitis muscle
  • Musculus longissimus colli · Longissimus colli muscle
  • Musculus longissimus thoracis · Longissimus thoracis muscle
  • Musculus multifidus colli · Multifidus colli muscle
  • Musculus multifidus lumborum · Multifidus lumborum muscle
  • Musculus multifidus thoracis · Multifidus thoracis muscle
  • Musculus obliquus inferior capitis · Obliquus inferior capitis muscle
  • Musculus obliquus superior capitis · Obliquus superior capitis muscle
  • Musculus piriformis · Piriformis muscle
  • Musculus quadratus lumborum · Quadratus lumborum muscle
  • Musculus rectus posterior major capitis · Rectus posterior major capitis muscle
  • Musculus rectus posterior minor capitis · Rectus posterior minor capitis muscle
  • Musculus rhomboideus major · Rhomboid major muscle
  • Musculus rhomboideus minor · Rhomboid minor muscle
  • Musculus semispinalis colli · Semispinalis colli muscle
  • Musculus semispinalis thoracis · Semispinalis thoracis muscle
  • Musculus serratus posterior inferior · Serratus posterior inferior muscle
  • Musculus serratus posterior superior · Serratus posterior superior muscle
  • Musculus spinalis capitis · Spinalis capitis muscle
  • Musculus spinalis colli · Spinalis colli muscle
  • Musculus spinalis thoracis · Spinalis thoracis muscle
  • Musculus splenius capitis · Splenius capitis muscle
  • Musculus splenius colli · Splenius colli muscle
  • Musculus subscapularis · Subscapularis muscle
  • Musculus supraspinatus · Supraspinatus muscle
  • Musculus teres major · Teres major muscle
  • Musculus teres minor · Teres minor muscle
  • Pars acromialis musculi deltoidei · Acromial part of deltoid muscle
  • Pars ascendens musculi trapezii · Ascending part of trapezius muscle
  • Pars descendens musculi trapezii · Descending part of trapezius muscle
  • Pars spinalis scapularis musculi deltoidei · Scapular spinal part of deltoid muscle
  • Pars transversa musculi trapezii · Transverse part of trapezius muscle
  • Partes dors. musculorum intertransversariorum lat. lumborum · Dorsal parts of lateral intertransversarii lumborum muscles
  • Partes vent. musculorum intertransversariorum lat. lumborum · Ventral parts of lateral intertransversarii lumborum muscles
  • Rotatores · Rotatores
  • Septum intermusculare mediale brachii · Medial intermuscular septum of arm
  • Subcutaneous acromial bursa
  • Trochanteric bursa of gluteus medius muscle
Xương và sụnOssa et cartilagines39
  • Atlas (C1) · Atlas (C1)
  • Axis (C2) · Axis (C2)
  • Decima costa · Tenth rib
  • Duodecima costa · Twelfth rib
  • Humerus · Humerus
  • Nona costa · Ninth rib
  • Octava costa · Eighth rib
  • Os coccygis · Coccyx
  • Os coxae · Hip bone
  • Os sacrum · Sacrum
  • Quarta costa · Fourth rib
  • Quinta costa · Fifth rib
  • Scapula · Scapula
  • Septima costa · Seventh rib
  • Sexta costa · Sixth rib
  • Tertia costa · Third rib
  • Undecima costa · Eleventh rib
  • Vertebra cervicalis III · Vertebra C3
  • Vertebra cervicalis IV · Vertebra C4
  • Vertebra cervicalis V · Vertebra C5
  • Vertebra cervicalis VI · Vertebra C6
  • Vertebra cervicalis VII · Vertebra C7
  • Vertebra lumborum I · Vertebra L1
  • Vertebra lumborum II · Vertebra L2
  • Vertebra lumborum III · Vertebra L3
  • Vertebra lumborum IV · Vertebra L4
  • Vertebra lumborum V · Vertebra L5
  • Vertebra thoracis I · Vertebra T1
  • Vertebra thoracis II · Vertebra T2
  • Vertebra thoracis III · Vertebra T3
  • Vertebra thoracis IV · Vertebra T4
  • Vertebra thoracis IX · Vertebra T9
  • Vertebra thoracis V · Vertebra T5
  • Vertebra thoracis VI · Vertebra T6
  • Vertebra thoracis VII · Vertebra T7
  • Vertebra thoracis VIII · Vertebra T8
  • Vertebra thoracis X · Vertebra T10
  • Vertebra thoracis XI · Vertebra T11
  • Vertebra thoracis XII · Vertebra T12
Khớp và dây chằngJuncturae et ligamenta52
  • Capsula articularis articularis acromioclavicularis · Articular capsule of acromioclavicular joint
  • Capsula articularis articulatio glenohumeralis · Articular capsule of glenohumeral joint
  • Discus articulationis acromioclavicularis · Articular disc of acromioclavicular joint
  • Discus intervertebralis C7-T1 · Intervertebral disc C7-T1
  • Discus intervertebralis T1-T2 · Intervertebral disc T1-T2
  • Discus intervertebralis T10-T11 · Intervertebral disc T10-T11
  • Discus intervertebralis T11-T12 · Intervertebral disc T11-T12
  • Discus intervertebralis T2-T3 · Intervertebral disc T2-T3
  • Discus intervertebralis T3-T4 · Intervertebral disc T3-T4
  • Discus intervertebralis T4-T5 · Intervertebral disc T4-T5
  • Discus intervertebralis T5-T6 · Intervertebral disc T5-T6
  • Discus intervertebralis T6-T7 · Intervertebral disc T6-T7
  • Discus intervertebralis T7-T8 · Intervertebral disc T7-T8
  • Discus intervertebralis T8-T9 · Intervertebral disc T8-T9
  • Discus intervertebralis T9-T10 · Intervertebral disc T9-T10
  • Labrum glenoideum · Glenoid labrum
  • Ligamenta flava · Ligamenta flava
  • Ligamenta interspinalia · Interspinous ligaments
  • Ligamenta intertransversaria · Intertransverse ligaments
  • Ligamentum acromioclaviculare · Acromioclavicular ligament
  • Ligamentum conoideum · Conoid ligament
  • Ligamentum coracoacromiale · Coraco-acromial ligament
  • Ligamentum costotransversarium · Costotransverse ligament
  • Ligamentum glenohumerale superius · Superior glenohumeral ligament
  • Ligamentum iliolumbale · Iliolumbar ligament
  • Ligamentum intercornuale · Intercornual ligament
  • Ligamentum intraarticulare capitis costae · Intra-articular ligament of head of rib
  • Ligamentum ischiofemorale · Ischiofemoral ligament
  • Ligamentum longitudinale posterius · Posterior longitudinal ligament
  • Ligamentum nuchae · Nuchal ligament
  • Ligamentum radiatum capitis costae · Radiate ligament of head of rib
  • Ligamentum sacroiliacum anterius · Anterior sacro-iliac ligament
  • Ligamentum sacroiliacum interosseum · Interosseous sacro-iliac ligament
  • Ligamentum sacroiliacum posterius · Posterior sacro-iliac ligament
  • Ligamentum sacrospinale · Sacrospinous ligament
  • Ligamentum sacrotuberale · Sacrotuberous ligament
  • Ligamentum supraspinale · Supraspinous ligament
  • Ligamentum transversum inferius scapulae · Inferior transverse scapular ligament
  • Ligamentum transversum superius scapulae · Superior transverse scapular ligament
  • Nucleus pulposus C7-T1 · Nucleus pulposus C7-T1
  • Nucleus pulposus T1-T2 · Nucleus pulposus T1-T2
  • Nucleus pulposus T10-T11 · Nucleus pulposus T10-T11
  • Nucleus pulposus T11-T12 · Nucleus pulposus T11-T12
  • Nucleus pulposus T2-T3 · Nucleus pulposus T2-T3
  • Nucleus pulposus T3-T4 · Nucleus pulposus T3-T4
  • Nucleus pulposus T4-T5 · Nucleus pulposus T4-T5
  • Nucleus pulposus T5-T6 · Nucleus pulposus T5-T6
  • Nucleus pulposus T6-T7 · Nucleus pulposus T6-T7
  • Nucleus pulposus T7-T8 · Nucleus pulposus T7-T8
  • Nucleus pulposus T8-T9 · Nucleus pulposus T8-T9
  • Nucleus pulposus T9-T10 · Nucleus pulposus T9-T10
  • Symphysis Sacrococcygea · Sacrococcygeal symphysis
Động mạchArteriae34
  • (Ramus profundus arteriae transversae colli) · (Deep branch of transverse cervical artery)
  • (Ramus superficial arteriae transversae colli) · (Superficial branch of transverse cervical artery)
  • Aorta thoracica · Thoracic aorta
  • Arteria cervicalis profunda · Deep cervical artery
  • Arteria circumflexa posterior humeri · Posterior circumflex humeral artery
  • Arteria circumflexa scapulae · Circumflex scapular artery
  • Arteria collateralis ulnaris superior · Superior ulnar collateral artery
  • Arteria glutea inferior · Inferior gluteal artery
  • Arteria glutea superior · Superior gluteal artery
  • Arteria iliolumbalis · Iliolumbar artery
  • Arteria lobaris inferior pulmonis dextri · Inferior lobar artery of right lung
  • Arteria profunda brachii · Deep brachial artery
  • Arteria pudendalis interna · Internal pudendal artery
  • Arteria pulmonalis sinistra · Left pulmonary artery
  • Arteria sacralis mediana · Median sacral artery
  • Arteria segmentalis apicalis pulmonis dextri · Apical segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis apicalis pulmonis sinistri · Apical segmental artery of left lung
  • Arteria segmentalis basalis anterior pulmonis dextri · Anterior basal segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis basalis anterior pulmonis sinistri · Anterior basal segmental artery of left lung
  • Arteria segmentalis basalis medialis pulmonis dextri · Medial basal segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis basalis medialis pulmonis sinistri · Medial basal segmental artery of left lung
  • Arteria segmentalis basalis posterior pulmonis dextri · Posterior basal segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis basalis posterior pulmonis sinistri · Posterior basal segmental artery of left lung
  • Arteria segmentalis posterior pulmonis dextri · Posterior segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis posterior pulmonis sinistri · Posterior segmental artery of left lung
  • Arteria segmentalis superior pulmonis dextri · Superior segmental artery of right lung
  • Arteria segmentalis superior pulmonis sinistri · Superior segmental artery of left lung
  • Arteria spinalis anterior · Anterior spinal artery
  • Arteria subcostalis · Subcostal artery
  • Arteria suprascapularis · Suprascapular artery
  • Arteria thoracodorsalis · Thoracodorsal artery
  • Arteriae intercostales posteriores · Posterior intercostal arteries
  • Arteriae lumbales · Lumbar arteries
  • Ramus spinalis arteriae iliolumbalis · Spinal branch of iliolumbar artery
Tĩnh mạchVenae21
  • Vena basalis inferior pulmonis dextri · Inferior basal vein of right lung
  • Vena basalis inferior pulmonis sinistri · Inferior basal vein of left lung
  • Vena basalis superior pulmonis dextri · Superior basal vein of right lung
  • Vena basalis superior pulmonis sinistri · Superior basal vein of left lung
  • Vena circumflexa scapulae · Circumflex scapular vein
  • Vena hemiazyga · Hemi-azygos vein
  • Vena hemiazyga accessoria · Accessory hemi-azygos vein
  • Vena intercostalis superior dextra · Right superior intercostal vein
  • Vena intercostalis superior sinistra · Left superior intercostal vein
  • Vena posterior pulmonis dextri · Posterior vein of right lung
  • Vena pulmonalis dextra inferior · Right inferior pulmonary vein
  • Vena pulmonalis sinistra inferior · Left inferior pulmonary vein
  • Vena subcostalis dextra · Right subcostal vein
  • Vena subcostalis sinistra · Left subcostal vein
  • Vena superior pulmonis dextri · Superior vein of right lung
  • Vena superior pulmonis sinistri · Superior vein of left lung
  • Vena suprascapularis · Suprascapular vein
  • Venae gluteae inferiores · Inferior gluteal veins
  • Venae gluteae superiores · Superior gluteal veins
  • Venae lumbales · Lumbar veins
  • Venae sacrales latérales · Lateral sacral veins
Thần kinhNervi65
  • Canalis centralis · Central canal
  • Cauda equina · Cauda equina
  • Central canal'
  • Cornu anterius medullae spinalis · Anterior horn of spinal cord
  • Cornu posterius medullae spinalis · Posterior horn of spinal cord
  • Divisio anterior trunci medii plexus brachialis · Anterior division of middle trunk of brachial plexus
  • Divisio anterior trunci superioris plexus brachialis · Anterior division of superior trunk of brachial plexus
  • Divisio posterior trunci medii plexus brachialis · Posterior division of middle trunk of brachial plexus
  • Divisio posterior trunci superioris plexus brachialis · Posterior division of superior trunk of brachial plexus
  • Fasciculus cuneatus · Cuneate fasciculus
  • Fasciculus gracilis · Gracile fasciculus
  • Fasciculus posterior plexus brachialis · Posterior cord of brachial plexus
  • Fasciculus posterolateralis · Posterolateral tract
  • Fasciculus proprius anterior · Anterior fasciculus proprius
  • Fasciculus proprius lateralis · Lateral fasciculus proprius
  • Fasciculus proprius posterior · Posterior fasciculus proprius
  • Ganglia trunci sympathici · Ganglia of sympathetic trunk
  • Ganglion spinale · Spinal ganglion
  • Nervi intercostales · Intercostal nerves
  • Nervi sympathici · Sympathetic nerves
  • Nervus accessorius (XI) · Accessory nerve (XI)
  • Nervus axillaris · Axillary nerve
  • Nervus cutaneus lateralis femoris · Lateral femoral cutaneous nerve
  • Nervus cutaneus lateralis posterioris femoris · Superior lateral brachial cutaneous nerve
  • Nervus cutaneus medialis brachii · Medial brachial cutaneous nerve
  • Nervus dorsalis scapulae · Dorsal scapular nerve
  • Nervus gluteus superior · Superior gluteal nerve
  • Nervus musculi piriformis · Nerve to piriformis muscle
  • Nervus musculi quadrati femoris · Nerve to quadratus femoris muscle
  • Nervus pudendalis · Pudendal nerve
  • Nervus radialis · Radial nerve
  • Nervus subscapularis inferior · Inferior subscapular nerve
  • Nervus subscapularis superior · Superior subscapular nerve
  • Nervus suprascapularis · Suprascapular nerve
  • Nervus thoracicus longus · Long thoracic nerve
  • Nervus thoracodorsalis · Thoracodorsal nerve
  • Nucleus intermediolateralis · Intermediolateral nucleus
  • Nucleus intermediomedialis · Intermediomedial nucleus
  • Nucleus nervi accessorii · Nucleus of accessory nerve
  • Nucleus proprius · Nucleus proprius
  • Processus reticularis spinalis · Spinal reticular process
  • Radices plexus brachialis · Roots of brachial plexus
  • Radix anterior nervi cutanei femoris · Anterior root of posterior femoral cutaneous nerve
  • Radix anterior nervi spinalis · Anterior root of spinal nerve
  • Radix posterior nervi cutanei posterioris femoris · Posterior root of posterior femoral cutaneous nerve
  • Radix posterior nervi spinalis · Posterior root of spinal nerve
  • Rami musculares nervi axillaris · Muscular branches of axillary nerve
  • Substantia alba medullae spinalis · White matter of spinal cord
  • Substantia intermedia lateralis · Lateral intermediate substance
  • Tractus corticospinalis anterior · Anterior corticospinal tract
  • Tractus corticospinalis lateralis · Lateral corticospinal tract
  • Tractus reticulospinalis lateralis · Lateral reticulospinal tract
  • Tractus reticulospinalis medialis tractus · Medial reticulospinal tract
  • Tractus rubrospinalis · Rubrospinal tract
  • Tractus spinocerebellaris anterior · Anterior spinocerebellar tract
  • Tractus spinocerebellaris posterior · Posterior spinocerebellar tract
  • Tractus spinotectalis · Spinotectal tract
  • Tractus spinothalamicus anterior · Anterior spinothalamic tract
  • Tractus spinothalamicus lateralis · Lateral spinothalamic tract
  • Tractus tectospinalis · Tectospinal tract
  • Tractus vestibulospinalis lateralis · Lateral vestibulospinal tract
  • Tractus vestibulospinalis medialis · Medial vestibulospinal tract
  • Truncus medius plexus brachialis · Middle trunk of brachial plexus
  • Truncus superior plexus brachialis · Superior trunk of brachial plexus
  • Truncus sympathicus · Sympathetic trunk

Toàn văn tham khảo (StatPearls)

Nguyên văn tiếng Anh các chương StatPearls về chủ đề này, giữ đúng bản gốc. Giấy phép CC BY-NC-ND 4.0 chỉ cho phép sao chép nguyên văn, không cho dịch hay rút gọn, nên phần tiếng Việt ở trên là bài viết diễn giải riêng có trích dẫn.

Anatomy, Back, Cervical VertebraeWaxenbaum JA, Reddy V, Margetis K · StatPearls 2026 · NBK459200 · 26k ký tự

Đang tải…

Waxenbaum JA, Reddy V, Margetis K. Anatomy, Back, Cervical Vertebrae. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. NBK459200 · PMID 29083805 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Thoracic VertebraeWaxenbaum JA, Reddy V, Margetis K · StatPearls 2026 · NBK459153 · 21k ký tự

Đang tải…

Waxenbaum JA, Reddy V, Margetis K. Anatomy, Back, Thoracic Vertebrae. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. NBK459153 · PMID 29083651 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Intervertebral DiscsWaxenbaum JA, Reddy V, Futterman B · StatPearls 2026 · NBK470583 · 20k ký tự

Đang tải…

Waxenbaum JA, Reddy V, Futterman B. Anatomy, Back, Intervertebral Discs. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. NBK470583 · PMID 29262063 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Lumbar SpineSassack B, Carrier JD · StatPearls 2023 · NBK557616 · 20k ký tự

Đang tải…

Sassack B, Carrier JD. Anatomy, Back, Lumbar Spine. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK557616 · PMID 32491548 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Vertebral Canal Blood SupplyHu Y, Jozsa F, Singh P · StatPearls 2026 · NBK541083 · 16k ký tự

Đang tải…

Hu Y, Jozsa F, Singh P. Anatomy, Back, Vertebral Canal Blood Supply. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. NBK541083 · PMID 31082127 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Lumbar VertebraeWaxenbaum JA, Reddy V, Williams C, Futterman B · StatPearls 2026 · NBK459278 · 14k ký tự

Đang tải…

Waxenbaum JA, Reddy V, Williams C, Futterman B. Anatomy, Back, Lumbar Vertebrae. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. NBK459278 · PMID 29083618 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Head and Neck, Suboccipital MusclesGeorge T, Tadi P · StatPearls 2023 · NBK567762 · 13k ký tự

Đang tải…

George T, Tadi P. Anatomy, Head and Neck, Suboccipital Muscles. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK567762 · PMID 33620839 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, TrapeziusOurieff J, Scheckel B, Agarwal A · StatPearls 2023 · NBK518994 · 12k ký tự

Đang tải…

Ourieff J, Scheckel B, Agarwal A. Anatomy, Back, Trapezius. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK518994 · PMID 30085536 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Splanchnic NerveMcCausland C, Carey FJ, Sajjad H · StatPearls 2024 · NBK549856 · 12k ký tự

Đang tải…

McCausland C, Carey FJ, Sajjad H. Anatomy, Back, Splanchnic Nerve. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024. NBK549856 · PMID 31751046 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Extrinsic MusclesMitchell B, Imonugo O, Tripp JE · StatPearls 2024 · NBK537216 · 10k ký tự

Đang tải…

Mitchell B, Imonugo O, Tripp JE. Anatomy, Back, Extrinsic Muscles. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024. NBK537216 · PMID 30725901 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Lumbar PlexusSingh O, Al Khalili Y · StatPearls 2023 · NBK545137 · 9k ký tự

Đang tải…

Singh O, Al Khalili Y. Anatomy, Back, Lumbar Plexus. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK545137 · PMID 31424721 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Artery of AdamkiewiczLindeire S, Hauser JM · StatPearls 2025 · NBK532971 · 9k ký tự

Đang tải…

Lindeire S, Hauser JM. Anatomy, Back, Artery of Adamkiewicz. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025. NBK532971 · PMID 30422566 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Cauda EquinaBerg EJ, Ashurst JV · StatPearls 2023 · NBK513251 · 9k ký tự

Đang tải…

Berg EJ, Ashurst JV. Anatomy, Back, Cauda Equina. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK513251 · PMID 30020623 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, Latissimus DorsiJeno SH, Varacallo MA · StatPearls 2023 · NBK448120 · 8k ký tự

Đang tải…

Jeno SH, Varacallo MA. Anatomy, Back, Latissimus Dorsi. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK448120 · PMID 28846224 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Anatomy, Back, MusclesHenson B, Kadiyala B, Edens MA · StatPearls 2023 · NBK537074 · 8k ký tự

Đang tải…

Henson B, Kadiyala B, Edens MA. Anatomy, Back, Muscles. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. NBK537074 · PMID 30725759 · CC BY-NC-ND 4.0. Trích nguyên văn, không chỉnh sửa.

Giải phẫu định khu

Nội dung phục vụ mục đích học tập và tham khảo, không thay thế chẩn đoán hay tư vấn của nhân viên y tế.

Mô hình: Z-Anatomy, dựa trên BodyParts3D © The Database Center for Life Science; vỏ não từ Brain for Blender (A. M. Winkler); qua bộ dữ liệu Svitylo 3D Anatomy Atlas. Giấy phép CC BY-SA 4.0. Đã chuyển hệ tọa độ và tô màu lại.